DEPRESYON

Hepimiz zaman zaman kendimizi mutsuz, üzgün ve karamsar hissederiz. Günlük aktivitelere karşı ilgi ve isteklerimizde azalma olur. Bazen hiçbir şey yapamayacak duruma geliriz. Ancak bunlar kendimizi kötü hissettiğimiz geçici ruh halleridir. Depresyon ise sürekli üzüntü, boşluk ve neşe kaybına neden olan bir duygudurum bozukluğudur. Herkesin zaman zaman deneyimlediği duygudurum dalgalanmalarından farklıdır. İnsanların iş, aile ve sosyal ilişkilerini olumsuz etkileyen ve onları birçok alanda işlevsizleştiren ciddi bir rahatsızlıktır.

Depresyon, bir yakınını veya işini kaybetme gibi önemli yaşam olayları tarafından tetiklenebilir. Ancak, bu gibi durumlar karşında yaşanan olumsuz ama geçici duygulardan farklıdır. Depresyonda olumsuz yaşam koşullarınız değişse bile depresyonunuz devam eder.

Depresyonunuzun olup olmadığını nasıl anlarsınız?

Depresyon insanları farklı şekillerde etkiler ve çok çeşitli semptomlara neden olabilir. Kalıcı mutsuzluk ve umutsuzluk duygularından, eskiden zevk alınan şeylere olan ilgiyi kaybetmeye ve çok üzgün hissetmeye kadar uzanır. Depresyonu olan birçok insanda aynı zamanda kaygı belirtileri vardır. Sürekli yorgun hissetmek, kötü uyumak, iştahsızlık, cinsel isteksizlik veya çeşitli fiziksel ağrılar gibi belirtileri olabilir.
Depresyonun belirtileri hafif ile şiddetli arasında değişebilir. En hafif haliyle sürekli olarak moralimizin bozuk olduğunu hissedebiliriz. Şiddetli depresyon ise hayatın artık yaşama değer olmadığını hissetmemize ve intihara meyilli olmamıza neden olur.
Depresyon tanısı koyarken belirtilerin süresi, şiddeti ve sıklığı önemlidir. Belirtilerin neredeyse günün tamamında ve en az 15 gün süreyle devam ediyor olması gerekir. Ancak asıl önemli olan, yaşamsal işlevlerde ortaya çıkan bozulmalardır.

Belirtileri:

• Sürekli bir üzüntü ve ilgi kaybı
• Umutsuzluk ve karamsarlık duyguları
• Suçluluk, değersizlik ve çaresizlik duyguları
• Hobilere ve aktivitelere ilgi ve zevk kaybı
• Uyku problemleri (az veya çok uyku)
• İştahta azalma veya artma
• Sinirlilik
• Nedensiz fiziksel ağrılar
• Değersizlik ve ya suçluluk duyguları
• Düşünme, konuşma ve vücut hareketlerinde yavaşlama
• Kaygı, ajitasyon ve huzursuzluk
• İntihar düşünceleri veya girişimi

Nedenleri

Nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte depresyon için bazı risk faktörleri mevcuttur. Ailede depresyonun varlığı, kötü ve travmatik bir çocukluk, bazı ilaçlar, düşük sosyoekonomik düzey, bazı fiziksel rahatsızlıklar, alkol ve madde kullanımı, kadın olmak, sevdiği birini veya işini kaybetmek depresyon için temel risk faktörleridir.

Depresyon Türler

Majör Depresif Bozukluk: Günlük hayatınızı oldukça etkileyen, iki haftadan uzun süren yoğun ve şiddetli semptomlara sahiptir.

Bipolar depresyon: Bipolar bozukluğu olan kişiler, değişen ruh hallerine sahiptir. Aşırı yüksek enerjili oldukları (manik) dönemler ile üzgün ve umutsuz hissettikleri, enerjilerinin düşük olduğu depresyon dönemleri yaşarlar.

Kalıcı Depresif Bozukluk: İsminden de anlaşılacağı gibi kronik bir depresyon şeklidir. Distimi olarak da bilinen bu depresyon çeşidinin belirtileri majör depresyondan daha az şiddetlidir. Ancak semptomları iki yıl veya daha uzun süre devam eder.

Psikotik Depresyon: Psikotik depresyonu olan kişilerde şiddetli depresif belirtiler ve sanrılar veya halüsinasyonlar vardır. Sanrılar, gerçeğe dayanmayan şeylere olan inançlardır, halüsinasyonlar ise gerçekte orada olmayan şeyleri görme, duyma veya dokunma hissini içerir.

Mevsimsel Duygulanım Bozukluğu: Mevsimsel depresyon genellikle sonbaharın sonlarında veya kışın başlarında başlar ve genellikle ilkbahar ve yaz aylarında kaybolur.

Premenstrüel Disforik Bozukluk: Doğurganlık çağındaki kadınların büyük bir kısmında adet öncesi dönemde başlayan, fiziksel ve ruhsal belirtilerin olduğu bir rahatsızlıktır.

Perinatal ve Postpartum Depresyon: Hamilelik sırasında veya doğumdan sonra ortaya çıkabilir. Semptomları hafif üzüntü, endişe veya strese neden olan “bebek hüznü” nün ötesine geçer.

Tedavisi

Depresyon ciddi ama tedavi edilebilen bir rahatsızlıktır. Hafif, orta veya şiddetli olması durumuna göre ilaç, psikoterapi veya ikisinin bir arada kullanılması gerekir. Bilişsel davranışçı terapi hafif ve orta dereceli depresyon için oldukça etkilidir. Orta ve şiddetli depresyonda ilaçla birlikte terapi seçeneği önerilir. İlaç ile yapılan tedaviyle daha hızlı sonuç alınır. Ancak ilacı bıraktıktan sonra hastalığın tekrarlanma olasılığı terapiye göre daha yüksektir.